"Deeply ingrained beliefs cannot be changed. A person cannot be called to awaken; they can only awaken through suffering." – “Tam quan đã ăn sâu thì không thể thay đổi. Người không thể bị gọi tỉnh, chỉ có thể tỉnh ngộ bằng đau khổ.”

The Candle in the Chapel

 

Lucia sat on the wooden pew in the hospital chapel, her hands clasped together, her eyes blankly fixed on the wooden crucifix hanging on the wall. A pale yellow light filtered through the stained-glass window, casting a waxy, sickly color over her face.

That afternoon, she had failed a surgery. The child did not make it. The patient’s mother was kneeling on the hallway floor, weeping as if her soul was being torn out. Lucia just stood there, without the strength left to utter an apology.

The chapel door creaked open, followed by soft footsteps. An elderly woman entered—white hair, a slow gait, but with strangely bright eyes. She sat down on the pew next to Lucia, saying nothing.

Lucia tried to maintain the silence, but her breath caught in her throat. She managed a bitter, faint smile:

"You've come to pray too, I suppose?"

The woman nodded gently.

"I come here often. Two years ago, my son passed away in this very hospital."

Lucia turned, her eyes blinking slightly.

"I’m sorry... I shouldn't have asked."

"It's alright. His death... was also caused by a doctor," Maria replied, her voice as light as if she were discussing the weather.

Lucia fell silent. For a moment, the low humming of the ventilation system on the ceiling seemed to stretch on endlessly.

"You... don't hold a grudge?" she asked, almost a whisper.

Maria smiled, a smile that made Lucia shiver. Not from cold, but from an incomprehensible serenity.

"Oh, I did. I once wanted to kill him. I used to think justice meant making the wrongdoer pay the price. But then... I realized that the hatred itself imprisoned me in the same place as my son's death."

Lucia looked at her, her eyes wavering.

Maria continued slowly:

"People don't change just because others tell them right from wrong. Many people advised me to let go, to forgive, to believe in God... but none of them made me understand. It was only when the pain became overwhelming that I finally saw."

Lucia gave a forced little laugh:

"You talk as if... suffering is the only path."

"Not 'as if.' It is the truth," Maria replied. "Deeply ingrained beliefs cannot be changed. A person cannot be called to awaken; they can only awaken through suffering."

That sentence fell into the void like a small drop of water on a still lake.

Lucia bowed her head. Her tears fell, tracing paths down her weary cheeks.

"But I’m afraid... what if suffering doesn't awaken me, but only makes me numb?"

Maria didn't answer immediately. She stood up, walked to the front pew, and lit a small candle. The flickering light swayed in the darkness.

"When people hurt deeply enough, they have to choose: either die with the pain, or live differently so that it wasn't meaningless. I chose to live. As for you... you are still choosing."

Lucia looked up. The candlelight reflected in her eyes, blurry yet alive.

Maria walked towards the door. As her hand touched the handle, Lucia quietly asked:

"Have you ever forgiven that doctor?"

Maria paused. A long silence.

"Forgive?" she smiled. "I just stopped trying to prove that he had to understand me. Because no one can be called to awaken."

The door closed. A gust of wind from the hallway swept in, making the candle flame tilt. Lucia remained seated, looking up at the crucifix, the light in her eyes gradually changing color. It was unclear if it was faith, or just something that had begun to crack open inside her heart.

 

Ngọn Nến Trong Nhà Nguyện

 

Lucia ngồi trong hàng ghế gỗ của nhà nguyện bệnh viện, hai tay đan vào nhau, đôi mắt trống rỗng nhìn lên cây thánh giá gỗ treo trên tường. Ánh sáng vàng lạt từ ô cửa kính hắt xuống, phủ lên gương mặt cô một màu nhợt như sáp.

Buổi chiều đó, cô vừa thất bại trong một ca phẫu thuật. Đứa trẻ không qua khỏi. Mẹ của bệnh nhân quỳ dưới sàn hành lang, khóc như xé ruột. Lucia chỉ đứng nhìn, không còn đủ sức để nói lời xin lỗi.

Cửa nhà nguyện hé mở, tiếng bước chân khe khẽ. Một người phụ nữ lớn tuổi tiến vào — mái tóc bạc, dáng đi chậm rãi nhưng ánh mắt sáng lạ thường. Bà ngồi xuống hàng ghế bên cạnh, không nói gì.

Lucia cố gắng giữ im lặng, nhưng hơi thở nghẹn lại. Cô khẽ cười cay đắng:

— Bà cũng đến cầu nguyện à?

Người phụ nữ gật nhẹ.

— Tôi đến đây thường xuyên. Cách đây hai năm, con trai tôi mất trong chính bệnh viện này.

Lucia quay sang, mắt chớp khẽ.

— Xin lỗi... Tôi không nên hỏi.

— Không sao. Cái chết của nó... cũng do một bác sĩ. — Maria đáp, giọng nhẹ như đang nói chuyện thời tiết.

Lucia nín lặng. Trong khoảnh khắc, tiếng máy thông gió rì rầm trên trần như kéo dài vô tận.

— Bà... không hận sao? — cô hỏi, gần như thì thầm.

Maria cười, nụ cười khiến Lucia rùng mình. Không phải vì lạnh, mà vì bình yên đến khó hiểu.

— Có chứ. Tôi từng muốn giết ông ta. Tôi từng nghĩ công lý là phải khiến kẻ sai trả giá. Nhưng rồi... tôi nhận ra, chính cơn hận đó đã giam tôi trong cùng một chỗ với cái chết của con mình.

Lucia nhìn bà, ánh mắt dao động.

Maria chậm rãi tiếp lời:

— Con người không thay đổi chỉ vì người khác nói cho họ biết đúng sai. Tôi từng được nhiều người khuyên buông bỏ, tha thứ, tin vào Chúa… nhưng chẳng ai khiến tôi hiểu được. Chỉ đến khi nỗi đau quá lớn, tôi mới nhìn thấy.

Lucia khẽ cười gượng:

— Bà nói như thể... đau khổ là con đường duy nhất.

— Không phải “như thể”. Mà là thật. — Maria đáp. — Tam quan đã ăn sâu thì không thể thay đổi. Người không thể bị gọi tỉnh, chỉ có thể tỉnh ngộ bằng đau khổ.

Câu nói đó rơi vào khoảng không như một giọt nước nhỏ trên mặt hồ tĩnh lặng.

Lucia cúi đầu. Nước mắt cô rơi, lăn dọc theo gò má mệt mỏi.

— Nhưng tôi sợ... nếu đau khổ không khiến tôi tỉnh, mà chỉ khiến tôi chai đi thì sao?

Maria không trả lời ngay. Bà đứng dậy, tiến đến hàng ghế đầu, thắp một cây nến nhỏ. Ánh sáng lung linh lay động trong bóng tối.

— Khi người ta đau đủ sâu, họ sẽ phải chọn: hoặc chết cùng nỗi đau, hoặc sống khác đi để nó không vô nghĩa. Tôi chọn sống. Còn cô… vẫn còn đang chọn.

Lucia ngước nhìn. Ánh nến phản chiếu trong mắt cô, mờ nhòe nhưng sống động.

Maria bước ra, đi về phía cửa. Khi bà chạm tay vào tay nắm, Lucia khẽ hỏi:

— Bà đã từng tha thứ cho vị bác sĩ ấy chưa?

Maria khựng lại. Một khoảng im lặng dài.

— Tha thứ ư? — bà mỉm cười. — Tôi chỉ ngừng cố chứng minh rằng ông ta phải hiểu tôi. Vì chẳng ai có thể được gọi tỉnh.

Cánh cửa khép lại. Tiếng gió từ hành lang lùa vào, làm ngọn nến chao nghiêng. Lucia vẫn ngồi đó, nhìn lên thánh giá, ánh sáng trong mắt dần đổi sắc. Không rõ là niềm tin, hay chỉ là một thứ gì đó vừa bắt đầu nứt ra trong lòng cô.